Kính thưa quý đồng hương,
Như đã thông báo, trong 3 ngày từ 27 đến 29 tháng 12 năm 2025, nhóm công tác của Ủy Ban Liên Lạc Người Tỵ Nạn Việt Nam tại Nhật Bản đã đến Himeji và Hikone để chiếu phim và video ngắn theo chủ đề THUYỀN NHÂN VÀ NHÂN QUYỀN. Tại Liên hoan Phim này, mọi người đến không chỉ để xem phim, mà để cùng nhau dừng lại, lắng nghe và nhìn sâu vào một hành trình đã in dấu rất đậm trong lịch sử dân tộc Việt Nam suốt nửa thế kỷ qua, đó là hành trình của thuyền nhân Việt Nam. Đồng thời, đây cũng là dịp để suy ngẫm về tình trạng nhân quyền tại Việt Nam hiện nay về căn bản vẫn chưa có thay đổi đáng kể nào so với thời điểm bùng phát làn sóng người tỵ nạn vượt biên vượt biển vào nửa thế kỷ trước đây.
Trong khuôn viên trại tỵ nạn Himeji cũ, nhiều đồng hương tham dự đã cảm nhận rất rõ rằng mình không chỉ đang xem lại một câu chuyện của quá khứ, mà đang đứng giữa ký ức của chính cộng đồng mình để được nhắc nhở rằng tự do hôm nay không phải là điều tự nhiên có sẵn, mà là kết quả của vô số lựa chọn sinh tử, đẫm máu và nước mắt. Buổi chiếu cũng đã dâng tràn cảm xúc với nhiều tiếng nấc nghẹn ngào theo từng thước phim.
Còn tại Hikone, với sự tham dự của rất nhiều bạn trẻ đến Nhật chưa đầy 10 năm, những bộ phim ấy tiếp tục mở ra những cuộc trò chuyện rất đời, rất thật. Ở đó, nhân quyền không chỉ được nói đến như quyền tự do ngôn luận hay chính kiến, mà còn là quyền được lao động trong điều kiện an toàn, được mưu sinh mà không bị bóc lột, được sống trong một môi trường lành mạnh, và được đối xử công bằng trong xã hội mà chúng ta đang góp phần xây dựng mỗi ngày.
Nhật Bản là một xã hội pháp trị, coi trọng các giá trị dân chủ và nhân quyền. Chính vì vậy, việc nhìn lại hành trình thuyền nhân không chỉ để tưởng niệm quá khứ, mà còn để tự hỏi mình đang sống như thế nào với những giá trị mà mình đang thụ hưởng. Chúng ta đã trân trọng chúng đến đâu, và đã làm gì để gìn giữ chúng cho thế hệ sau?
Ấn tượng nhất trong Liên hoan phim lần này là sự hiện diện của nhiều thế hệ cùng ngồi lại với nhau. Những người đi trước kể lại ký ức bằng trải nghiệm khó quên trong đời. Những người trẻ lắng nghe, đặt câu hỏi và thể hiện mong muốn tiếp nối. Chính sự gặp gỡ ấy đã cho thấy cộng đồng người Việt tại Nhật Bản không chỉ tồn tại, mà vẫn đang âm thầm trưởng thành trong nhận thức, trong trách nhiệm, và trong chiều sâu nhân văn.
Liên hoan phim không nhằm khơi lại hận thù, cũng không nhằm cổ súy cho các chính kiến cực đoan. Mục đích của chúng ta là lắng nghe, thấu hiểu và suy ngẫm về lịch sử, về thân phận con người, và về trách nhiệm của mỗi cá nhân trong xã hội hiện đại, từ việc lên tiếng bênh vực, đấu tranh đòi công lý, cho đến cách chúng ta đối xử với nhau trong cộng đồng.
Sự hiện diện của quý đồng hương tại Himeji và Hikone trong những ngày qua chính là một lời khẳng định lặng lẽ nhưng mạnh mẽ rằng: cộng đồng người Việt tại Nhật Bản vẫn quan tâm, vẫn kết nối, và vẫn không quay lưng với những giá trị phổ quát của nhân quyền và nhân phẩm.
Chúng tôi tin rằng, khi rời khỏi hội trường chiếu phim, mọi người ra về không chỉ mang theo cảm xúc, mà còn mang theo một sự nhắc nhở cho chính mình rằng tự do là điều cần được gìn giữ mỗi ngày. Và nhân quyền chỉ thực sự có ý nghĩa khi được sống, được bảo vệ và được truyền lại cho các thế hệ mai sau.
Xin chân thành cảm ơn quý cô chú, anh chị và các bạn đã cùng nhau tạo nên những khoảnh khắc rất ý nghĩa trong Liên hoan phim lần này.
Ủy Ban Liên Lạc Người Tỵ Nạn Việt Nam tại Nhật Bản
